Start Arrow Budowa domuArrow Boniowanie. Tradycyjna dekoracja elewacji nowoczesnego domu

Boniowanie. Tradycyjna dekoracja elewacji nowoczesnego domu

Sposobów zdobienia elewacji jest wiele. Mało która jednak może pochwalić się tak długą tradycją, jak boniowanie. Jego historia – sięgająca czasów antycznych i stanowiąca część spuścizny Imperium Rzymskiego – dobitnie pokazuje uniwersalność oraz ponadczasowość tej metody, która z powodzeniem jest stosowana do dzisiaj zarówno w dekorowaniu monumentalnych budowli użyteczności publicznej, jak i prywatnych domów.

RYB House w Zielonkach-Wsi, pracownia BECZAK / BECZAK / ARCHITEKCI

RYB House w Zielonkach-Wsi, pracownia BECZAK / BECZAK / ARCHITEKCI

Maciej Iwaniec, Manager Renowacje i Fasady w firmie Baumit:
Profilowanie za pomocą bonii, czyli spoin, ma na celu podkreślenie układu kamieni lub – w przypadku tynku – naśladowanie go. W zależności od możliwości, stylu i upodobań, boniowana może być cała powierzchnia elewacji, jak również tylko współtworzące ją pojedyncze elementy – na przykład cokoły, naroża ścian, obramowania otworów okiennych i drzwiowych czy podpory w formie filarów. Operując szerokością i głębokością rowków, sposobem wyprofilowania ich krawędzi oraz wykończeniem powierzchni można pokusić się o ciekawe efekty, wykorzystujące zjawisko załamywania się światła i grę światłocieni.

Boniowanie: tradycyjna dekoracja elewacji

Nie ulega wątpliwości, że boniowanie stanowi jedną z najstarszych i wciąż stosowanych technik zdobienia ścian zewnętrznych wszelkiego rodzaju budowli. Jej historia ma bardzo szlachetne korzenie – jako rozwiązanie wykorzystywane w obiektach budowanych z kamienia, jest znana już od czasów starożytnego Rzymu. W okresie średniowiecza straciła nieco na popularności, by z nadejściem renesansu nastąpiło jej prawdziwe, nomen omen, odrodzenie. To właśnie w czasach Leonarda da Vinci i Michała Anioła, którzy zresztą często wykorzystywali boniowanie w swoich projektach architektonicznych, zaczęło ono na powrót święcić triumfy. Wtedy też nastąpiło intensywne rozwinięcie możliwości zastosowania tej metody. Z techniki dekoracyjnego opracowania krawędzi i lica bloków kamiennych, służących jako budulec budynków, murów czy mostów, stała się odrębnym sposobem zdobienia – ornamentem – który zaczęto wykorzystywać również do upiększania otynkowanych ścian konstruowanych z cegły.

SIO House w Konstancinie-Jeziornie, pracownia BECZAK / BECZAK / ARCHITEKCI

SIO House w Konstancinie-Jeziornie, pracownia BECZAK / BECZAK / ARCHITEKCI

To, co w renesansie było postrzegane jako powrót do klasycznych rozwiązań artystycznych ulepszonych o nowe, uproszczone i dostosowane do wykorzystywanych materiałów budowlanych zabiegi, z upływem czasu okazało się być stałym elementem widocznym w architekturze właściwie każdego miasta i kraju Europy oraz obu Ameryk. Przez wieki – aż po dziś dzień – boniowanie  było jednak  stosowane przede wszystkim jako metoda zdobienia budynków reprezentacyjnych, zwłaszcza użyteczności publicznej czy arystokratycznych rezydencji.

Boniowanie nowoczesnych elewacji

Jak się okazuje, współcześnie – nawet w dobie tak popularnego w architekturze surowego minimalizmu –  boniowanie sprawdza się równie dobrze i z sukcesem odnajduje się także w budownictwie mieszkalnym. Świadczą o tym między innymi dwie znakomite realizacje zaprojektowane przez Magdalenę i Macieja Beczaków z pracowni architektonicznej BECZAK / BECZAK / ARCHITEKCI, docenione w prestiżowym konkursie „Fasada Roku”. Zarówno SIO House w Konstancinie-Jeziornie, jak również RYB House w Zielonkach-Wsi to śmiałe, zgeometryzowane bryły o elewacjach, których układ podziału stworzony przez spoiny boniowania, przywołuje na myśl „pancerz” chroniący wnętrze. Ciemnografitowy kolor tynku dopełnił tego wrażenia.

RYB House

RYB House

SIO House

SIO House

Boniowanie elewacji krok po kroku

Maciej Iwaniec, Manager Renowacje i Fasady w firmie Baumit:
Boniowanie to doskonała metoda zdobienia elewacji obiektów o nowoczesnym, geometrycznym kształcie przede wszystkim dlatego, że podkreśla czystość zarówno linii i kątów, jak również całej bryły. Szczęśliwie dla zwolenników klasycznych rozwiązań, czasy żmudnego obrabiania kamiennych bloków odeszły już w niepamięć. Dzięki nowoczesnym technologiom, które umożliwiły stworzenie profesjonalnych materiałów najwyższej jakości i nieskomplikowanych w obsłudze narzędzi, technikę boniowania można zastosować na każdej otynkowanej powierzchni.

Tradycyjne bonie w tynkach wykonywano przy pomocy szablonów, który prowadzono po listwach (łatach), wycinając w świeżej zaprawie, ostateczny kształt. Pola miedzy boniami wypełniano zaprawą, często także fakturowaną,  imitują np. ciosy kamienne. W przypadku ocieplanych elewacji, boniowanie wykonuje się w warstwie termoizolacji. Najczęściej wycinana się w materiale termoizolacyjnym bruzdy, w które osadza się profile z tworzywa sztucznego o określonych kształtach. Profile bonii do systemów ociepleń zawsze na rogach muszą mieć perforacje lub trwale zamontowane paski siatki, tak jak w systemowych narożnikach do systemów ociepleń. Perforacja lub siatka powinna być przewiązana na zakładkę z główna siatką zbrojeniową zatopioną w zaprawie klejowo szpachlowej. Takie rozwiązanie-zazbrojenie, zabezpiecza powierzchnie docieplenia przed spękaniami na granicach różnych materiałów.

Innym, nieco prostszym rozwiązaniem, jest tzw. pseudoboniowanie polegające na tworzeniu płytkich „bruzd” w tynku z pomocą naklejanych pasm taśmy malarskiej.  Na powierzchnie pomalowanej w tych miejscach zaprawy klejowe, taśmy zrywa się po nałożeniu tynku, kiedy jego warstwa jest jeszcze świeża. Dzięki temu powstaje wrażenie głębi, wynikające z grubości nałożonego tynku i gry światłocienia, tak jak w przypadku „prawdziwego” boniowania. Najczęściej na bonie nakłada się tynk barwiony w masie, aby nie malować, co często powoduje zacieki. Dla zwiększenia kontrastu zaleca się miejsca bonii na warstwie klejowo-szpachlowej,  pokryć farbą innego koloru.

Przykład projektów SIO House i RYB House pokazuje, że technika ta jako metoda zdobienia elewacji nie musi kojarzyć się wyłącznie z „poważnymi” budynkami sądów czy monumentalnymi gmachami bibliotek i innych obiektów, w przypadku których podkreślenie majestatu i powagi funkcji jest priorytetem. Ze względu na swoje cechy – szlachetną prostotę oraz wizualne uporządkowanie przestrzeni graficznymi liniami i charakterystycznym, ale przy tym plastycznym układem – boniowanie doskonale wpisuje się w wizję współczesnej architektury o czystej, a zarazem wyrazistej oraz funkcjonalnej formie.

Następna »

Dodane przez: Redakcja DOM.pl

Redakcja DOM.pl
Dodaj komentarz

Data dodania:


Styczeń 25, 2017
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
Loading...
1
Witaj gościu
z

Zobacz, co na ten temat czytali nasi DOMownicy

Obejrzyj galerię zdjęć Pokój dziecka

Komentarze

Najnowsze komentarze

Patryk Odpowiedz 2017-05-30 12:52:51

Wybudowaie takiego domu to niewyobrazalne koszta, i jestem pewnien , ze nie na polskie realia. Mi sie bardzo podoba elewacja z deski elewacyjnej tabulo z kosbud. Swietnie sie prezentuje z dodatkowa elewacja z kamienia. Moj brat ma taki dom i bardzo sobie chwali takie rozwiazaie bo deska nie prochnieje i nie trzeba jej konserwowac.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Budowa i remont: dyskusje na forum budowlanym
  • Drzwi w nietypowym wymiarze

    Witam, potrzebuję porady i mam nadzieję, że otrzymam ją tutaj ;) Remontuję piwnicę i chcę m.in. wymienić drzwi prowadzące do niej. Problem polega na tym, że mają one nietypowe wymiary (175x80cm). Szukałem firmy, która zajmuje się tworzeniem takich cudactw, ale wybór jest n...

  • Dobra strugarko-grubościówka, jaką wybrać?

    Strugarko-grubościówka pod własny domowy użytek. Ktoś coś poleciłby jakiś odpowiedni, wartościowy sprzęt? Chodzi mi o coś precyzyjnego i na gwarancji, żeby nie szukać żadnego serwisu w razie problemów. ...

Witaj gościu
z

Zainteresują Cię te tematy: budowa domu

Obejrzyj zdjęcia domowników

Polecane Produkty