Coraz częściej porzucamy mieszkania w blokach na rzecz domów jednorodzinnych, aby poczuć wolność, niezależność i pełne dopasowanie do naszych potrzeb. Nim jednak rozpoczniemy budowę domu warto zaznajomić się z przepisami prawa budowlanego, które zmieniają się jak w kalejdoskopie. Dla niedoświadczonego inwestora o pomyłkę nie trudno. Ta może kosztować wiele stresów, pieniędzy i czasu. Sprawdź, jak wygląda budowa domu w praktyce – dokumenty, projekty, wystrój – czyli co musimy wiedzieć, by nie utonąć w gąszczu formalności, nie wejść w konflikt z przyszłymi sąsiadami oraz nie stracić całego budżetu na pierwszych etapach inwestycji.
Jakie dokumenty musimy zgromadzić, żeby wybudować dom?
Przygotowania do budowy domu najczęściej zaczynamy od wyboru działki. Przed jej zakupem warto dowiedzieć się, co w przyszłości stanie na terenach z nią sąsiadujących. Mało przyjemnie, nieestetycznie oraz z małą korzyścią dla zdrowia jest mieszkać w okolicy fabryk. Możemy to sprawdzić w planie zagospodarowania przestrzennego w gminnym wydziale architektury.

(Zanim kupimy działkę ustalmy warunki zabudowy)
Wybierając działkę warto pamiętać, że ukształtowanie terenu ma niemały wpływ na przyszłe koszty jej zabudowy. Najlepsza jest działka płaska, o delikatnym południowym nachyleniu, w formie kwadratu lub prostokąta.
- Jeszcze zanim podejmiemy decyzję o kupnie działki można już wystąpić o tzw. decyzję o warunkach zabudowy. Jeśli mamy już wypis oraz wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, możemy starać się o pozwolenie na budowę domu – mówi Robert Skulimowski z firmy Wellmade. Do wniosku musimy dołączyć także akt własności nieruchomości czy umowę dzierżawy lub jakiś dokument potwierdzający nabycie praw do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Do złożenia wniosku potrzebny jest też projekt domu i wrysowanie go w mapę do celów projektowych.
Dobry projekt domu to połowa sukcesu przy budowie domu. Do dyspozycji mamy tzw. gotowe projekty domów oraz indywidualne. Typowe projekty domów są zazwyczaj znacznie tańsze od tych na zamówienie. Co więcej są to projekty sprawdzone – domy na kartce papieru zostały już zrealizowane i nierzadko możemy do nich dotrzeć, by ocenić je w realu. Na portalu www.moj.dom.pl możemy zobaczyć zdjęcia z budowy wielu z nich.
Projekt autorski, z kolei, daje możliwości zaprojektowania bardziej nietypowego domu, a decydując się na takie rozwiązanie będziemy mieć pewność, że nasz dom jest unikalny i bardziej dostosowany do naszych potrzeb, co nie oznacza, że tzw. gotowe projekty domów nie spełnią naszych wszystkich oczekiwań.
- Gotowe projekty domów muszą być poddane obowiązkowej adaptacji dokonanej przez uprawnionego architekta – mówi Marta Hawrylak z portalu DOM.pl, oferującego największą bazę gotowych dokumentacji. – Adaptacja polega na dostosowaniu projektu do warunków zabudowy na konkretnej działce, ale w jej ramach można również wprowadzić zmiany, które przystosują projekt do oczekiwań i potrzeb każdej budującej rodziny.
W przypadku autorskich projektów, jeśli będą w nich stosowane nowe, nie sprawdzone jeszcze, rozwiązania techniczne, do wniosku o pozwolenie na budowę domu należy dołączyć też opinię odpowiedniego fachowca. Jeśli nie wiemy, jaki projekt wybrać, możemy skorzystać z pomocy doradcy projektowego lub inwestora zastępczego, któremu powierzymy budowę naszego domu. Dziś wiele firm zajmujących się budownictwem indywidualnym oferuje pomoc w wyborze projektu domu.
- Projektów domów jest na tak dużo, że nie trudno o pomyłkę. Zdając się na doświadczenie inwestora zastępczego, mamy pewność, że wybierzemy najlepszy dla nas projekt domu. Tym bardziej, że taka kompleksowa oferta firm budowlanych oszczędza czas i koszty inwestora – ocenia Robert Skulimowski z Wellmade, firmy zajmującej się budownictwem indywidualnym.

(Projekty domów DOM.pl to największa oferta na rynku)
Zanim kupimy wszystko to, z czego wyrośnie nasz dom
Kiedy mamy już w ręku wszystkie potrzebne dokumenty do budowy domu – czas zacząć rozglądać się za materiałami, z których on powstanie. Nierzadko technologię budowy domu oraz cenę inwestycji determinuje sam projekt, jednak budowa domu jest zawsze kosztowna, a nasz budżet nierzadko mocno nadwyrężony jest opłatami za wszelkie dokumenty i pozwolenia, które były nam potrzebne, żeby dojść do kolejnego etapu inwestycji, dlatego inwestorzy często łapią się na promocje materiałów do budowy domu, oferowane przez markety budowlane.
Eksperci odradzają jednak przesadne oszczędzanie, zwłaszcza na materiałach budowlanych, które mają za zadanie, nie tylko wznieść budynek, ale i chronić go przed warunkami atmosferycznymi. – Inwestycje w lepsze materiały zwracają się zawsze. Oszczędzanie ze szkodą dla jakości może skutkować nieustannymi remontami i wyższymi cenami za rachunki - dodaje Robert Skulimowski.

(Nie warto oszczędzać na jakości materiałów budowlanych)
Jeśli sami kupujemy materiały budowlane, warto uważnie przyjrzeć się wszystkim promocjom, a w szczególności zwrócić uwagę na znaki, umieszczone na etykiecie produktu, ponieważ nie tylko dostarczają nam one wiedzy o jego jakości, ale i o tym, czy dany produkt został wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zawsze należy też żądać oryginalnej gwarancji i jej warunków. Warto wiedzieć, że dziś wiele firm budowlanych może zakupić dla inwestora większość materiałów budowlanych, co z kolei znacznie ograniczy zakupowe wpadki, a przy okazji, z racji upustów, które hurtownie oferują zaprzyjaźnionym przedsiębiorcom, pozytywnie wpłynie na nasz zaplanowany budżet. Zaoszczędzimy także na terminach dostawy materiałów oraz na kosztach własnej pracy, które musielibyśmy włożyć w ich poszukiwanie i organizowanie.
Budowa domu w praktyce – dokumenty, projekty, wystrój może przyprawić nas o zawrót głowy. Każdy, budujący dom, chciałby, żeby czas inwestycji był jak najmniej stresującym okresem, dlatego warto jak najwięcej czynności przeprowadzić z jednym wykonawcą, posiadającym specjalistów z różnych dziedzin. Bo jeśli dobry projekt to połowa sukcesu, za efekt końcowy odpowiada wykonawca. Firm można poszukiwać zarówno wśród znajomych, jak i przez Internet oraz w lokalnej prasie. We wszystkich tych przypadkach należy zaznajomić się z głosami klientów na jej temat. – Można także poprosić wykonawcę o to, by zabrał nas w miejsca zrealizowanych już inwestycji, by na własne oczy sprawdzić jakość wykończenia i jednocześnie zebrać opinie od jego klientów – doradza Robert Skulimowski.
Budujemy dom
Pierwszym krokiem do rozpoczęcia budowy jest uzbrojenie parceli w media. I jeśli są one w bliskim sąsiedztwie naszej działki, to już jesteśmy w domu, a raczej bliżsi jego budowy. Co jednak zrobić, gdy, w pobliżu nie ma na przykład sieci elektrycznej? Otóż można wypożyczyć agregat prądotwórczy.

(Inwestor zastępczy kompleksowo zadba o inwestycję)
Warto pomyśleć też o jakimś miejscu do przechowywania materiałów wrażliwych na wilgoć, może to być prowizoryczny blaszak, który z czasem możemy wykorzystać lub odsprzedać.
Budowa domu w praktyce to proces długofalowy i skomplikowany, który najlepiej powierzyć komuś, kto budowę domu ma już za sobą. Na niedoświadczonego inwestora czeka wiele kruczków i decyzji, których konsekwencje mogą bardzo nadwyrężyć założony budżet oraz przyczynić się do wielu stresów.
Zanim przystąpimy do budowy należy pamiętać, że teren musi być odpowiednio zabezpieczony i oznaczony. Prawo budowlane nakłada na budujących obowiązek ogrodzenia i oznakowania placu budowy. Za brak tablicy informacyjnej grozi spory mandat. W okresie realizacji budowy niezbędna, ale i konieczna według prawa budowlanego, jest osoba, która pokieruje przebiegiem robót budowlanych. Kierownik budowy przygotowuje też dokumentację potrzebną do uzyskania późniejszego pozwolenia na użytkowanie domu. Z pomocą kierownika budowy należy zaplanować miejsca na ustawienie sprzętu budowlanego – od popularnej gruszki po wywrotki piasku.
Tu należy pamiętać, ze działka działce nierówna, zdarzają się bardzo małe parcele, zatem najważniejsza jest dobra organizacja lub zdanie się na doświadczenie wykonawcy. Na małej działce często, żeby wjechać z jakimś cięższym sprzętem musimy też posłużyć się podjazdem sąsiada, dlatego zwłaszcza jeśli nie mamy wprawy w proces budowy domów o konflikt już na samym początku nie jest trudno.
Urządzamy dom i ogród
Nasza budowa domu z generalnym wykonawcą nie musi kończyć na tzw. stanie deweloperskim. Dziś wiele firm budowlanych współpracuje z dekoratorami wnętrz, lub nawet jak wrocławski Archicom, posiada własne studia projektowe. Dzięki takim, coraz popularniejszym rozwiązaniom, kompleksowej budowy domu, oszczędzamy nie tylko czas, ale i pieniądze, bo jeśli wykonanie całej inwestycji zlecamy jednej firmie możemy liczyć na spore upusty.
Głównym determinantem decyzji o budowie własnego domu jest możliwość urządzenia przydomowego ogrodu. Nawet najpiękniejszy dom traci swój urok, jeśli nie towarzyszy mu harmonijnie z nim współgrający pas zieleni – twierdzi Tomasz Sujak, dyrektor ds. Handlowych w Grupie Archicom, firmy deweloperskiej z rynku wrocławskiego, która w swoich realizacjach kładzie równie silny nacisk na estetykę budynków i ich wnętrz, co na tzw. małą architekturę i zieleń.

(Projekt ogrodu i zagospodarowania działki warto wykonać na etapie budowy)
Projekt ogrodu najlepiej zlecić firmie wyspecjalizowanej w projektach zagospodarowania ogrodów, nie warto zaczynać od położenia nawierzchni chodnikowej bez odpowiedniego planu, która częstokroć nie będzie współgrała z resztą otoczenia. Jest to jednak jeden z najczęstszych błędów inwestorów, którzy chcą szybko mieć dostęp do garażu, nie brodząc w błocie.
Równie ważne, co przydomowy ogród i podjazd, jest odpowiednie urządzenie wnętrza domu. Na harmonijny design wnętrza wpływa kolor, światło, meble oraz gustownie dobrane dodatki. Wszystkie te elementy mają ze sobą współgrać, nawet na zasadzie kontrastu. Nie musimy poddawać się panującym modom, pomieszczenia mają być przede wszystkim użyteczne oraz funkcjonalne. Aranżując nasze mieszkanie – kierujmy się zawsze własną osobowością, upodobaniami, dostosujmy je do naszych życiowych potrzeb. I jeśli boimy się odważnych form – w meblach i kolorach postawmy na klasykę, pamiętając, że to dodatki nadają wnętrzu duszy, mówią z jakim stylem mamy do czynienia.
Swój własny dom, to dla wielu największe życiowe marzenie, jednak zanim w nim zamieszkamy – czas, który poświęcimy inwestycji, w której spędzimy być może całe nasze życie, a potem zamieszkają w nim nasi potomkowie – może okazać się sporym utrapieniem. Na szczęście na rynku istnieją specjaliści, którzy załatwią za nas wszystkie formalności, a my dostaniemy gotowy produkt – dom z ogrodem i pełnym wyposażeniem. A inwestycja w dobrych wykonawców zwróci się z nawiązką.