Pytanie czytelnika: Co to jest gwarancja zapłaty, zabezpieczająca wynagrodzenie ustalone w umowie budowlanej między stronami?
Stronami umowy są:
- inwestor, który organizuje roboty budowlane
- wykonawca, który zobowiązuje się prawidłowo wykonać określone roboty budowlane
Obowiązki stron
Umowa o roboty budowlane nakłada na wykonawcę obowiązek oddania przewidzianego w umowie obiektu, zrealizowanego zgodnie z tym, co zawierał zatwierdzony projekt budowlany oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej.
Jeżeli wykonawca przejął protokolarnie od inwestora teren budowy, ponosi on aż do chwili oddania obiektu odpowiedzialność na zasadach ogólnych za szkody wynikłe na tym terenie.
Do obowiązków inwestora zaś należy przeprowadzenie czynności związanych z przygotowaniem robót: przekazanie terenu budowy i dostarczenie projektu, a po zakończonych robotach, odebranie obiektu i zapłacenie umówionego wynagrodzenia. Szczegółowe czynności związane z przygotowaniem robót określone są we właściwych przepisach.
Wykonawca i podwykonawca
Umowa o roboty budowlane powinna zawierać zakres robót, z podziałem na te, wykonane przez wykonawcę, który jest stroną umowy i na te, które wykonają podwykonawcy.
Umowa z podwykonawcą może zostać zawarta tylko za zgodą inwestora. Uwaga! Jeżeli w terminie 14 dni od momentu przedłożenia umowy z podwykonawcą inwestorowi, ten nie wniesie na piśmie sprzeciwu czy zastrzeżeń, uznaje się, że wyraził zgodę na zawarcie umowy między wykonawcą a podwykonawcą.
Podwykonawca może zawierać umowy z dalszymi podwykonawcami, ale tylko za zgodą wykonawcy i inwestora.
Wynagrodzenie
Za zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawcę inwestor, wykonawca oraz zawierający umowę z podwykonawcą ponoszą odpowiedzialność solidarną.
Wynagrodzenie za roboty budowlane najczęściej wypłacane jest w częściach, odpowiadających każdemu ukończonemu etapowi budowy, chyba że umowa między stronami stanowi inaczej.
Uwaga! Inwestor odpowiada za m.in. za dostarczone materiały budowlane. Jeżeli okazałoby się, że na skutek wadliwych produktów budynek został uszkodzony lub zniszczony, wykonawca może zażądać mimo wszystko wypłaty umówionego wynagrodzenia lub jego części. Inwestor nie musi wypłacać wynagrodzenia tylko w sytuacji, gdy wykonawca nie uprzedził go o niebezpieczeństwie związanym z użyciem wadliwych materiałów budowlanych, chyba że wykonawca mimo zachowania należytej staranności nie mógł stwierdzić wadliwości dostarczonych przez inwestora produktów.
Gwarancja zapłaty
W celu zabezpieczenia terminowej zapłaty umówionego wynagrodzenia za wykonanie robót budowlanych inwestor musi udzielić wykonawcy gwarancji zapłaty, która może być gwarancją bankową, ubezpieczeniową, akredytywą bankową lub poręczeniem banku udzielonym na zlecenie inwestora. Wykonawca w każdym czasie może żądać od inwestora przedstawienia gwarancji zapłaty za roboty budowlane do wysokości ewentualnego roszczenia z tytułu wynagrodzenia wynikającego z umowy, a także robót dodatkowych lub koniecznych do wykonania umowy, które zostały zaakceptowane przez inwestora na piśmie.
Uwaga! Żądanie od inwestora gwarancji zapłaty nie może być powodem odstąpienia inwestora od umowy. Prawo wykonawcy dotyczące gwarancji zapłaty nie może być wyłączone ani ograniczone w żaden sposób. Jeżeli roboty nie zostały wykonane z przyczyn leżących po stronie inwestora (np. nie wydał wykonawcy gwarancji zapłaty), ale wykonawca był gotów je wykonać, inwestor nie może odmówić zapłaty wynagrodzenia, lecz może odliczyć to, co wykonawca oszczędził z powodu niewykonania robót budowlanych.
Żądając gwarancji zapłaty wykonawca wyznacza inwestorowi termin na jej wydanie, który nie może być krótszy niż 45 dni. Jeżeli w tym czasie wykonawca nie otrzyma żądanej gwarancji, uprawniony będzie do odstąpienia od umowy z winy inwestora ze skutkiem na dzień odstąpienia.
Odpowiedzi udzieliła Zuzanna Łaganowska
