Technologia i konstrukcja to ważne kwestie przy wyborze konkretnego projektu domu. Przyjrzyjmy się każdej z nich z osobna: pierwsza jest bardziej ogólna, druga dotyczy już rozwiązań w konkretnym projekcie.
Architekci z pracowni projektowej Archeton wskazują, na co zwracać uwagę wybierając projekt pod względem technologii i konstrukcji.
1. Technologia budowy domu
Jaki jest wybór wśród projektów gotowych w zakresie technologii?
Istnieje wiele technologii budowlanych, czyli różnych metod powstawania obiektów budowlanych.
Jednak w budownictwie jednorodzinnym króluje dzisiaj w Polsce tradycyjna technologia murowana, a za nią: szkielet drewniany oraz bale drewniane. Powodzenie tej pierwszej wynika głównie z naszych przyzwyczajeń (tradycji właśnie!) i traktowania budowy domu jako inwestycji, w której lokujemy dorobek i wysiłek życia. Lepiej kojarzy się to z powolnym murowaniem „cegła po cegle”, niż z błyskawicznym montażem gotowych elementów szkieletowca. Na szczęście podejście takie zmienia się i coraz więcej inwestorów stawia na ekonomiczną budowę domu, którego trwałość i inne zalety nie odbiegają wcale od murowanego.
Wszystkie wymienione najpopularniejsze technologie reprezentowane są w ofercie projektów gotowych i wybór odbywa się praktycznie spośród nich. Aby dokonać tego najlepszego, dobrze jest zdobyć podstawową wiedzę o technologiach.

(Projekt domu AN Aster-2)
Niektóre projekty są dostępne w dwóch technologiach np. projekt AN Aster-2 w technologii murowanej i szkielecie drewnianym.
Czy można zmienić technologię w wybranym projekcie gotowym i jakie mogą być tego skutki?
Projekt wybrany przez inwestora ze względu na walory funkcjonalne czy estetyczne, może zostać adaptowany do innej, niż przewidziana oryginalnie, technologii. Rynek oferuje mnóstwo propozycji, a impulsem do rozwoju w tym zakresie w ostatnich latach był przede wszystkim nacisk na energooszczędność w budownictwie. Zmiana technologii wiąże się z obowiązkowym zaangażowaniem do adaptacji uprawnionego projektanta, co oznacza dodatkowe koszty.
Przy wszelkich korzyściach, jakie może dać zmiana technologii, należy się też liczyć z kolejnym (po wydatku na adaptację) kosztem. Polega on na niewykorzystaniu w pełni zalet projektu gotowego – całej palety sprawdzonych rozwiązań. Poza tym różnice wynikające z zasad rządzących technologiami mogą znaleźć odbicie w różnicach wymiarów (minimalna odległość od granicy działki!) i ostatecznym wyglądzie detali budynku. Skutki takie nie zawsze są oczekiwane i pożądane przez inwestora. Im bardziej eksperymentalna i nowatorska technologia – tym większe ryzyko błędu w projekcie i na budowie oraz kłopot ze znalezieniem fachowych, doświadczonych i niedrogich wykonawców.
Dlatego decydując się na projekt gotowy najlepiej maksymalnie wykorzystać kompletny pakiet, jaki on oferuje: odpowiedni układ funkcjonalny, satysfakcjonującą formę oraz technologię, której zalety są najbardziej przekonywujące dla Inwestora.
2. Konstrukcja budynku
Na co zwrócić uwagę w konstrukcji projektu?
Konstrukcja to sposób, w jaki projektant poradził sobie z przenoszeniem obciążeń występujących w budowli tak, aby była ona funkcjonalna, estetyczna, trwała i bezpieczna. Inwestorzy opierający się na projektach gotowych często wprowadzają w nich zmiany. Dlatego powinni rozpoznać zastosowane rozwiązania konstrukcyjne, w celu zorientowania się, jakie możliwości w tym zakresie oferuje projekt.
Oto przykładowe problemy, na jakie można się natknąć. Łatwo je rozstrzygnąć już w oparciu o informacje, jakie zawierają rzuty kondygnacji oraz specyfikacja techniczna prezentacji projektu na stronie internetowej.
■ W jaki sposób podzielono wnętrze domu?
Otwarta przestrzeń domu zawsze pozostawia swobodę zamknięcia poszczególnych pomieszczeń. Natomiast wydzielone drzwiami wnętrza oznaczają, że zmiana polegająca na wyburzeniu ścian, otwarciu planu i połączeniu np. kuchni z salonem wymagać będzie zaprojektowania przez konstruktora układu belek i słupów zastępujących ściany.
Rzut pomieszczeń – otwarty
Zobacz projekt AN Sonia Lux

(AN Sonia Lux)
Rzut pomieszczeń – zamknięty
Zobacz projekt AN Krzemyk

(AN Krzemyk)
■ Jak zaprojektowano strop nad ostatnią kondygnacją?
Strop nad ostatnią pełną kondygnacją może być konstrukcją nośną (drewnianą, żelbetową…) lub jedynie sufitem podwieszanym do konstrukcji dachu. W tym drugim przypadku nie ma możliwości użytkowania (adaptowania) poddasza. Sytuacja taka ma najczęściej miejsce w budynkach parterowych, gdzie dach skonstruowany został z użyciem wiązarów kratowych, a nie krokwiowych.
Strop podwieszany do więźby dachowej
Zobacz projekt AN Domino-2

(AN Domino-2)
■ Czy stropy pozwalają na dowolne ustawianie na nim ścianek działowych?
Stropy żelbetowe pozostawiają niemal całkowitą dowolność w układzie ścianek działowych. W przypadku stropów o konstrukcji belkowej (drewnianej lub żelbetowej gęsto żebrowej) można je murować tylko wzdłuż bezpośrednio na belkach – żebrach lub prostopadle do nich. Ścianki działowe w różnych systemach suchej, lekkiej zabudowy (np. gipsowo-kartonowe) nie stwarzają problemu w tym względzie.