Start Arrow InstalacjeArrow Wszystko o kolektorach słonecznych

Wszystko o kolektorach słonecznych

Ceny gazu, prądu, węgla, koksu i innych materiałów opałowych spowodowały że kolektory słoneczne ostatnio stały się w naszym kraju bardzo popularne. Mnogość ofert i informacji przytłacza potencjalnych klientów, w konsekwencji rezygnują oni z zakupu lub ulegają sprzedawcom wydając na ten cel dziesiątki tysięcy złotych. Czy słusznie ? Czy kolektor musi kosztować dziesiątki tysięcy złotych? Na takie i temu podobne pytania postaramy się państwu odpowiedzieć z pełną rzetelnością, fachowością i własnym sumieniem.

Każdy z klientów przed zakupem zostaje postawiony przed pytaniem, jaki kolektor powinienem kupić.

Kolektory w tym wypadku dzielimy na dwie kategorie:

  • kolektory płaskie
  • kolektory próżniowe

Parametry kolektora

W związku z małą znajomością zasady działania kolektorów słonecznych, wielu potencjalnych klientów napotyka na trudność w dokonaniu prawidłowej ich oceny i właściwej analizy opłacalności dokonywanego wyboru. Brak wiedzy technicznej oraz niekoniecznie prawdziwe obiegowe opinie narażają klientów na niepotrzebne nadmierne wydatki, nie przynoszące oczekiwanych efektów. Wielu sprzedających kolektory słoneczne zapewnia o ich wysokiej wydajności podając zalety materiałów i technologii wykorzystanych do ich produkcji, pomijając niestety podstawowe dane pozwalające określić ich rzeczywistą wydajność. Kolektory słoneczne jako produkty rynkowe, posiadają pewne ściśle charakteryzujące je parametry. Pozwalają one na wyliczenie spodziewanych efektów pracy i porównanie między sobą różnych kolektorów. Parametry te oraz sposób ich wyznaczania określa norma europejska EN12975:2006. W oparciu o podaną normę upoważnione ośrodki naukowe przeprowadzają kompleksowe badania kolektorów energetyczne i jakościowe.

1. Kolektor jest tym lepszy, im wyższa jest jego sprawność optyczna i niższe współczynniki strat.

2. Przewaga kolektorów próżniowych polega na mniejszym przyroście strat wraz ze wzrostem temperatury kolektora w stosunku do temperatury otoczenia.

3. Tak jak w przypadku kolektorów płaskich, również kolektory próżniowe mogą znacznie różnić się między sobą pod względem wydajności. Nie należy bezkrytycznie poddawać się hasłom reklamowym, które często przeceniają możliwości i zalety kolektorów próżniowych.

4. Moc kolektorów płaskich osiągana przy promieniowaniu 400W/m i dużej różnicy temperatur świadczy, że nadają się one również do użytkowania w okresach przejściowych i zimowym. Kolektory płaskie z powodzeniem mogą być wykorzystywane do wspomagania ogrzewania. Ważną zaletą jest możliwość bezproblemowego usunięcia śniegu z kolektorów płaskich. W przypadku kolektorów próżniowych jest to wręcz niemożliwe (brak konwekcji wewnątrz kolektora).

5. Z racji osiągania znacznie wyższej mocy w czasie słonecznej pogody w przypadku zestawu z kolektorami płaskimi, woda będzie znacznie szybciej ogrzewana, osiągając wyższą temperaturę.

6. Jeżeli chcemy wiedzieć za jaką powierzchnię kolektorów płacimy, musimy znać ich powierzchnię apertury. Powierzchnia brutto kolektora próżniowego może być znacząco większa od jego apertury.

7. Kolektory próżniowe o porównywalnej wydajności będą zajmowały na dachu więcej miejsca niż kolektory płaskie. Aby osiągnąć identyczną założoną roczną wydajność energetyczną do ogrzewania wody użytkowej, musimy zamontować brutto 5,66 m2 kolektora płaskiego i aż 9,26 m2 brutto w przypadku kolektora próżniowego.

8. Przy odpowiednio dobranej powierzchni kolektorów płaskich, przy znacznie mniejszych kosztach, możemy zyskać więcej energii niż w przypadku kolektorów próżniowych.

Budowa kolektora

Następnym zagadnieniem z którym spotyka się klient jest budowa kolektorów. Wielu producentów stosuje swoje własne technologie produkcji kolektorów. Jednakże zasada ogólna jest jedna, poniżej przedstawiamy typową budowę kolektora płaskiego. Kolektor składa się z:

1. Szyby kolektora wykonanej ze szkła hartowanego o niskiej zawartości tlenku żelaza. Charakteryzują sie wysoką przepuszczalnością promieniowania słonecznego (ok. 92% widma energetycznego).

2. Absorbera – płyty miedzianej (charakteryzującej się wysokim przewodnictwem elektrycznym i cieplnym) pokrytej warstwą pochłaniającą promieniowanie słoneczne. Stosujemy dwa rodzaje pokryć selektywnych – czarny chrom oraz warstwę TiNOX® Classic, będącą związkami tlenku tytanu i krzemu. Oba pokrycia charakteryzują się wysoką sprawnością pochłaniania promieni słonecznych (ok. 95%) oraz niską emisyjnością. Emisyjność należy rozumieć w ten sposób, że przy nagrzaniu absorbera do temperatury pracy do wysokości np. 70oC, część pochłoniętej energii słonecznej jest z powrotem wypromieniowana. Pod płytą absorbera znajduje się orurowanie kolektora wykonane z rur miedzianych, w których przepływa niezamarzający płyn. Jego zadaniem jest odebranie ciepła z powierzchni absorbera i przekazanie go do wody użytkowej w podgrzewaczu.

3. Izolacji i obudowy kolektora. Aby ograniczyć straty ciepła z kolektora, absorber umieszczony jest w obudowie wykonanej z blachy aluminiowej, wewnątrz której znajduje się izolacja termiczna. Izolacja ta wykonana jest ze specjalnej wełny mineralnej.

(Schemat budowy kolektora płaskiego)

(Schemat budowy kolektora płaskiego)

Zasada działania

Przedstawione do tej pory informacje pozwalają na zrozumienie działania kolektora słonecznego, poniżej opiszemy zasadę działania instalacji solarnej, co pozwoli na bliższe zapoznanie się z działaniem całego zestawu.

Każda instalacja solarna składa się z baterii kolektorów, umieszczonej zazwyczaj na dachu budynku, podgrzewacza umieszczonego wewnątrz budynku (zazwyczaj w sąsiedztwie kotła c.o. i zespołu pompowo-sterowniczego umieszczonego obok podgrzewacza (zwykle na ścianie).

Zasada działania instalacji solarnej jest następująca: kolektor solarny zamienia promieniowanie słoneczne na ciepło. Nośnikiem ciepła jest niezamarzający roztwór glikolu propylenowego krążący w instalacji na skutek pracy pompy obiegowej w zespole sterowniczo-pompowym. Bateria kolektora połączona jest hydraulicznie z wężownicą umieszczoną w podgrzewaczu wody użytkowej dwoma rurami miedzianymi o średnicy dobranej do wielkości baterii słonecznej. Nośnik (roztwór glikolu) zabiera ciepło z kolektorów i przenosi je do wężownicy, która nagrzewa wodę w podgrzewaczu.

W poprawnie wykonanej instalacji solarnej, różnica temperatur pomiędzy nośnikiem wypływającym z kolektora a dopływającym do kolektora powinna wynosić maksymalnie 15oC. Oznacza to, że zawsze kolektor słoneczny posiada wyższą temperaturę niż temperatura wody w zbiorniku. Poprawnie zaprojektowana instalacja (składająca się z właściwie dobranych podzespołów do pojemności podgrzewacza, ilości kolektorów słonecznych oraz właściwie podłączonej całej instalacji) powinna w ciągu godzin pracy kolektorów nagrzać wodę w zbiorniku do temperatury nie wyższej niż 70oC. Im temperatura pracy kolektora jest wyższa, tym większe są straty ciepła przez wypromieniowanie.

(Schemat działania instalacji solarnej)

(Schemat działania instalacji solarnej)

Kolektory słoneczne – najczęściej zadawane pytania

W tym miejscu moglibyśmy zakończyć opis kolektorów słonecznych i instalacji solarnych. Jednakże z doświadczenia wiemy że pytań jest więcej, dlatego poniżej przedstawiamy najczęściej zadawane pytania wraz z odpowiedziami które mamy nadzieję że przekonają państwa do zakupu.

1. W jakim czasie nastąpi zwrot poniesionych kosztów na inwestycję w kolektory słoneczne?

Zwrot kosztów inwestycji jest uzależniony od wielu czynników, m.in. ilości dziennego zużycia ciepłej wody, od rodzaju energii wykorzystywanej do celów grzewczych, przeznaczenia instalacji kolektorów (ogrzewanie wody użytkowej, ogrzewanie wody w basenie, wspomaganie c.o.). Najkrótszy okres zwrotu poniesionych nakładów, związany jest z najdroższym paliwem – energią elektryczną. Okres zwrotu nakładów poniesionych na instalację z kolektorami słonecznymi wspomagającą ogrzewanie wody użytkowej w przypadku stosowania energii elektrycznej jako paliwa z reguły nie przekracza 10 lat.

2. W jaki sposób należy dokonać właściwego doboru kolektorów do instalacji grzewczej?

Właściwy dobór kolektorów do instalacji grzewczej jest uwarunkowany wieloma czynnikami, m.in. Jaka jest dzienna wielkość zużycia wody? Jakie jest przeznaczenie kolektorów słonecznych, tzn. do jakiego rodzaju instalacji kolektory będą wykorzystywane (ogrzewanie wody użytkowej, wspomaganie c.o., ogrzewanie wody w basenie). W przypadku przeznaczenia kolektorów do ogrzewania wody w basenach należy odpowiedzieć na szereg pytań, np. Czy jest to basen kryty czy otwarty? Jaka jest powierzchnia lustra basenu? Czy basen jest ogrzewany czy nie? Jaki rodzaj ogrzewania jest wykorzystany? Czy istnieje możliwość dopasowania do istniejącej instalacji grzewczej? Jaką kwotę jesteśmy w stanie przeznaczyć na inwestycję?

W instalacjach solarnych przeznaczonych do wspomagania ogrzewania wody użytkowej w budynkach jednorodzinnych kierujemy się następującymi wytycznymi: powierzchnia czynna kolektora na 1 osobę w rodzinie nie powinna przekraczać 1,5m2. Wartość ta dotyczy instalacji najmniejszych składających się z dwóch kolektorów. W instalacjach przeznaczonych dla rodzin wieloosobowych wskaźnik ten nie powinien być wyższy niż 1m2/osobę. Pojemność podgrzewacza najprościej jest dobrać kierując się wskaźnikiem – na każde 100 litrów pojemności wody w podgrzewaczu przypada 1 kolektor.

3. Który rodzaj kolektora jest bardziej wydajny do zastosowania w instalacjach solarnych na terenie Polski?

Wszystkie próżniowe kolektory charakteryzują się lepszą izolacją termiczną w porównaniu z kolektorami płaskimi, dlatego też w warunkach wysokich różnic temperatur między temperaturą absorbera a temperaturą otoczenia, dają one większe uzyski ciepła. Im różnica ta jest większa, tym większa jest wydajność kolektorów próżniowych w porównaniu do płaskich. Zatem kolektory próżniowe zapewniają większe zyski ciepła zimą w warunkach dobrego nasłonecznienia przy jednocześnie niskiej temperaturze otoczenia (niestety do nielicznych należą w Polsce zimowe mroźne dni o bezchmurnym niebie). Takie warunki nie są charakterystyczne dla całego obszaru nizinnego Polski.

W okresie letnim zdecydowanie lepiej sprawdzają się kolektory płaskie w warunkach, gdy różnica temperatur między absorberem a temperaturą powietrza otoczenia nie jest wyższa niż 50oC. Odnosi się to do wszystkich typów kolektorów próżniowych dostępnych na rynku krajowym.

4. Czy jest możliwy samodzielny montaż instalacji solarnej?

Samodzielne wykonanie i uruchomienie instalacji solarnej jest możliwe i nie wpływa na warunki gwarancyjne, jednakże większość klientów decyduje się na skorzystanie z usług firm instalacyjnych posiadających fachową wiedzę oraz doświadczenie w instalowaniu kolektorów słonecznych.

5. Gdzie najlepiej zamontować kolektory słoneczne?

Wybór miejsca montażu kolektorów słonecznych należy do inwestora. Produkujemy różne uchwyty kolektorowe przeznaczone do instalacji kolektorów na dachach skośnych, płaskich, na ścianach pionowych oraz na gruncie. Odpowiednio do wybranego miejsca montażu baterii kolektorów, należy dobrać właściwy rodzaj uchwytów bądź konstrukcji wsporczej.

6. Czy korzystniej jest zamontować kolektor w połać dachu czy zamontować na konstrukcji dachowej?

Polecamy mocowanie kolektorów na uchwytach nad połacią dachu. Ze względów estetycznych klienci często decydują się na zamontowanie kolektora w połaci dachu. Wbudowanie kolektora w połać dachową na wzór okien dachowych jest także możliwe i łatwe do wykonania w przypadku dachów pokrytych dachówką cementową lub gontem bitumicznym. Do tego celu służą okucia budowlane.

7. Czy jest możliwe dokonanie montażu kolektorów na dachu o nachyleniu innym niż 45 stopni?

Z punktu widzenia wielkości efektu energetycznego w skali pełnego roku, nachylenie kolektora do poziomu nie ma większego znaczenia. Trzeba jednak brać pod uwagę to, że przy niższych kątach nachylenia, zysk energetyczny większy będzie latem, natomiast przy wysokich kątach nachylenia (nawet 60o), zysk energetyczny będzie większy zimą. Preferowany przez nas kąt nachylenia między 30o – 45o, jest kompromisem pomiędzy warunkami letnimi i zimowymi, i jest korzystny w instalacjach przewidzianych do pracy całorocznej. Należy zwrócić tu uwagę na to, że przy kątach nachylenia niższych niż 30o, zimą kolektory przykrywa śnieg, który całkowicie hamuje odbiór energii słonecznej. Przy wyższych kątach nachylenia, śnieg osuwa się samoczynnie z powierzchni kolektora.

8. Czy kolektory należy czyścić?

Czyszczenie kolektorów słonecznych nie jest konieczne. W wyniku zabrudzenia powierzchni szyby kolektorów spowodowanych zanieczyszczeniami atmosferycznymi, zmiany w zdolności odbioru energii słonecznej nie mają praktycznie znaczenia (wahają się w granicach ok. 3% – źródło badań: Henryk Kaiser „Mechanika. Zeszyt 8. Analiza niektórych zagadnień związanych z odbiorem energii słonecznej”. AGH Kraków, 1986). Ponadto opady atmosferyczne czyszczą kolektory, zapewniając im prawidłową pracę.

Autor: Grzegorz Landowski
Realbud Sp. z o.o.

Dodane przez: martah

martah
Dodaj komentarz
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
Loading...
Witaj gościu
z

Zobacz, co na ten temat czytali nasi DOMownicy

Obejrzyj galerię zdjęć Pokój dziecka

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Polecane Produkty

  • Nowoczesny Plafon Kantoor Gray

  • Lampa wisząca Galaxy 1649

  • Kinkiet Maja Gray

  • Lampa wisząca Artwood Dąb 6pł.

  • Lampa Biurkowa Vaio White

  • Lampa podłogowa Maja Black

Witaj gościu
z

Zainteresują Cię te tematy: instalacje